صفحات اینستاگرامی و کانالهای تلگرامی گاهی محصولاتی را با عنوان دارو، مکمل یا محصول درمانی معرفی میکنند و برای آنها ادعاهایی مانند درمان قطعی، نتیجه سریع یا تضمینی مطرح میشود.
مشکل زمانی ایجاد میشود که محصول واقعی نباشد، مشخصات آن با تبلیغ تفاوت داشته باشد یا فروشنده بدون ارائه اطلاعات قابل بررسی، صرفاً با استفاده از ادعاهای درمانی از کاربران وجه دریافت کند.
کلاهبرداری با محصولات درمانی جعلی چیست؟
در این شیوه، فروشنده محصولی را بهعنوان دارو یا کالای سلامت معرفی میکند و با ادعاهایی درباره اثرگذاری یا درمان بیماریها، مشتری را به خرید ترغیب میکند.
ممکن است محصول کاملاً متفاوت از چیزی باشد که معرفی شده، اصلاً ارسال نشود یا اطلاعاتی که درباره ترکیبات و اثر آن ارائه شده قابل اعتماد نباشد.
سناریوهای رایج این نوع کلاهبرداری
وعده درمان قطعی
فروشنده ادعا میکند محصول او یک مشکل جسمی را بهصورت تضمینی برطرف میکند و نیازی به روشهای دیگر نیست.
فروش محصول با عنوان فرمول ویژه
گاهی محصول با عنوانهایی مانند فرمول انحصاری یا ترکیب کاملاً طبیعی عرضه میشود، بدون اینکه اطلاعات قابل بررسی درباره آن ارائه شود.
استفاده از تجربههای ساختگی
ممکن است تصاویر و پیامهایی از «رضایت مشتریان» منتشر شود که اصالت آنها قابل بررسی نیست.
تخفیف و فروش فوری
با اعلام موجودی محدود یا تخفیف کوتاهمدت، کاربر برای پرداخت سریع تحت فشار قرار میگیرد.
نشانههای یک صفحه فروش مشکوک
- ادعای درمان قطعی یا صددرصدی.
- وعده نتیجه بسیار سریع.
- نبود اطلاعات روشن درباره فروشنده و محصول.
- فشار برای خرید فوری.
- استفاده گسترده از تصاویر قبل و بعد بدون منبع قابل بررسی.
- نبود شرایط روشن برای بازگشت کالا یا پاسخگویی فروشنده.
- ارسال محصول بدون اطلاعات مشخص و قابل بررسی درباره منشأ آن.
چرا ادعای «درمان تضمینی» یک هشدار است؟
ادعاهای قطعی درباره درمان بیماریها باید با احتیاط بسیار زیاد بررسی شوند. یک فروشنده در شبکه اجتماعی نمیتواند صرفاً با انتشار تبلیغ، اعتبار علمی یا اثربخشی قطعی محصول را ثابت کند.
بنابراین نباید هیجان ناشی از وعده درمان سریع باعث شود بررسی فروشنده و محصول کنار گذاشته شود.
قبل از خرید محصول سلامت از شبکههای اجتماعی چه کنیم؟
- هویت فروشنده و محل فعالیت او را بررسی کنید.
- اطلاعات محصول را از منابع مستقل بررسی کنید.
- ادعاهای درمانی را صرفاً بر اساس تبلیغ فروشنده نپذیرید.
- شرایط خرید، ارسال و بازگشت کالا را روشن کنید.
- برای پرداخت به دلیل تخفیف یا موجودی محدود عجله نکنید.
- اطلاعات شخصی غیرضروری را برای صفحات ناشناس ارسال نکنید.
آیا نظر مشتریان منتشرشده در صفحه کافی است؟
خیر. پیام رضایت یا تصویر یک مشتری بهتنهایی اصالت محصول و ادعاهای فروشنده را ثابت نمیکند.
بهتر است منبع اطلاعات، هویت فروشنده و مشخصات محصول از مسیرهای مستقل نیز بررسی شود.
اگر محصول ارسال نشده یا محصول متفاوت دریافت کردهایم
تبلیغ، صفحه فروشنده، گفتوگوها، فاکتور، رسید پرداخت و تصاویر محصول دریافتشده را حفظ کنید.
اگر فروشنده درباره اثرگذاری، اصالت یا ویژگی مشخصی وعده داده است، متن همان وعدهها را نیز نگهداری کنید.
در صورت بروز اختلاف، مستندات معامله را برای بررسی حقوقی حفظ کنید و از حذف مکالمات خودداری کنید.
اگر محصولی دریافت کردهایم که نسبت به آن تردید داریم
بستهبندی، برچسبها، فاکتور و اطلاعات ارائهشده توسط فروشنده را نگه دارید. از تغییر غیرضروری وضعیت محصول خودداری کنید تا امکان بررسی موضوع باقی بماند.
صرفاً بر اساس ظاهر محصول درباره اصل یا جعلی بودن آن نتیجهگیری نکنید و در صورت نیاز از بررسی تخصصی استفاده کنید.
مدارک مهم برای پیگیری کلاهبرداری محصولات سلامت
| مدرک | کاربرد |
|---|---|
| آگهی و تبلیغات | ثبت ادعاهای فروشنده |
| گفتوگوها | بررسی وعدهها و توافقات |
| فاکتور یا سفارش | ثبت محصول و مبلغ معامله |
| رسید پرداخت | اثبات انتقال وجه |
| تصاویر و بستهبندی محصول | ثبت کالای تحویلشده |
اگر تبلیغ با محصول واقعی تفاوت داشته باشد
تفاوت میان محصول تبلیغشده و محصول تحویلشده را بهصورت دقیق ثبت کنید. برای مثال مشخص کنید چه ویژگیهایی در آگهی اعلام شده و کالای واقعی چه مشخصاتی داشته است.
حفظ نسخه تبلیغ اولیه اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ممکن است محتوای صفحه فروشنده بعداً تغییر کند.
نقش ریوال
در اختلافات ناشی از خرید محصولات سلامت از فضای مجازی، ثبت منظم تبلیغات، وعدههای فروشنده، پرداختها و محصول دریافتشده میتواند برای بررسی حقوقی اهمیت داشته باشد. ریوال امکان ثبت درخواست حقوقی و ارائه شرح کامل موضوع و مستندات مرتبط برای بررسی توسط وکلا را فراهم میکند.
کاربر میتواند مبلغ پرداختی، مشخصات فروشنده، تبلیغ، گفتوگوها، فاکتور و تصاویر محصول را در درخواست خود ثبت کند تا وکیل بر اساس جزئیات واقعی موضوع، وضعیت پرونده را بررسی کند.
در چنین اختلافاتی، تفاوت میان ادعای تبلیغاتی و محصول یا خدمت واقعی میتواند بخش مهمی از بررسی باشد.
چکلیست خرید محصولات سلامت از اینستاگرام و تلگرام
- هویت فروشنده مشخص و قابل بررسی است؟
- مشخصات محصول روشن است؟
- ادعاهای درمانی از منبع مستقلی قابل بررسی هستند؟
- شرایط بازگشت کالا مشخص است؟
- برای پرداخت تحت فشار نیستید؟
- آگهی و شرایط خرید را ذخیره کردهاید؟
سؤالات متداول
آیا هر محصول درمانی که در اینستاگرام فروخته شود جعلی است؟
خیر. اما هویت فروشنده، مشخصات محصول و ادعاهای مطرحشده باید با دقت بیشتری بررسی شوند.
آیا وعده درمان قطعی نشانه کلاهبرداری است؟
چنین وعدهای یک نشانه هشدار جدی است و نباید بدون بررسی معتبر بودن ادعا و فروشنده به آن اعتماد کرد.
اگر محصول پرداختشده اصلاً ارسال نشود چه کنیم؟
آگهی، پیامها، اطلاعات فروشنده، رسید پرداخت و سفارش را حفظ کنید و مدارک را برای بررسی مسیر مناسب پیگیری نگه دارید.
اگر محصول ارسالشده با تبلیغ تفاوت داشته باشد چه مدارکی لازم است؟
تبلیغ اولیه، گفتوگوها، فاکتور، رسید پرداخت و تصاویر محصول دریافتشده را نگه دارید.
آیا پیام رضایت مشتریان برای اثبات کیفیت محصول کافی است؟
خیر. رضایتنامههای منتشرشده در همان صفحه بهتنهایی اصالت محصول یا ادعاهای درمانی را اثبات نمیکنند.
برای سلامتی، فقط به تبلیغات شبکههای اجتماعی اعتماد نکنید
پیش از خرید، هویت فروشنده و اطلاعات محصول را بررسی کنید و تبلیغات، توافقات و رسید پرداخت را نگه دارید.
دریافت خدمات حقوقی از ریوال